* ( أَ لَمْ تَرَ أَنَّ الله خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ بِالْحَقِّ ) * ( 1 ) . ( آيا نمىبينى خداوند آسمانها و زمين را به حق آفريده است ) . * ( وَما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَالأَرْضَ وَما بَيْنَهُما إِلَّا بِالْحَقِّ ) * ( 2 ) . ( و ما نيافريديم آسمانها و زمين و آنچه را كه ميان آنها است ، مگر به حق ) . توضيح - از اين آيات پوچى پندارهاى ايده آليستى و نهيليستى به خوبى روشن مىگردد و اثبات مىشود كه دين اسلام به شهادت اساسىترين منابع آن ، واقعيت و حق بودن موجودات هستى را با قاطعانه ترين لحن مطرح مىكند . مكتبهايى كه همهء اديان را به ايده آليسم متهم مىكنند ، يا اطلاع ندارند و يا غرضورزى مىنمايند . نكتهء بسيار جالبى كه در به كار بردن حق در آيات مورد بحث ديده مىشود ، اينست كه خداوند متعال به بيان اين كه جهان هستى واقعيت دارد ، كفايت نمىكند ، بلكه واقعيت را با مفهوم حق متذكر مىشود ، علت به كار بردن حق در بارهء هستى ، اينست كه نه تنها جهان هستى موجود است ، بلكه واقعيتى شايسته است كه با نظر به فيض عالم الهى به وجود آمده ، بر طبق حكمت برين خداوندى به جريان افتاده است ، و چنان كه در آيات ديگر فرموده است : دستگاه هستى از كوچكترين جزء آن گرفته تا مجموعش از جدّىترين واقعيت كه بازى و بيهودگى راهى به آن ندارد برخوردار است . 3 - دين حق است : آيات متعددى در قرآن دين را با عنوان حق توصيف مىكند ، مانند : * ( هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَه بِالْهُدى وَدِينِ الْحَقِّ ) * ( 3 ) . ( او خداوندى است كه رسول خود را با هدايت و دين حق فرستاده است ) . * ( وَآمَنُوا بِما نُزِّلَ عَلى مُحَمَّدٍ وَهُوَ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ) * ( 4 ) .

--> ( 1 ) ابراهيم آيهء 19 . ( 2 ) الحجر آيه 85 . ( 3 ) الصف آيهء 9 و التوبه آيهء 33 . ( 4 ) محمد ( ص ) آيهء 2 .